Cover Top 3 – 1978
1. MacArthur Park — Donna Summer
Het nummer MacArthur Park is een van de meest curieuze en opvallende klassiekers in de popgeschiedenis. Het stuk werd geschreven door de Amerikaanse singer-songwriter Jimmy Webb, die in de jaren zestig gold als een wonderkind op het gebied van compositie. Webb bedacht het nummer in 1967 als onderdeel van een ambitieuze, klassiek gestructureerde cantate, op aanraden van producer Bones Howe. De tekst is een muzikale collage van Webb’s eigen liefdesverdriet na de breuk met zijn toenmalige vriendin Susie Horton. De specifieke, vaak bekritiseerde beelden – zoals de oude mannen die dammen in het park en de beruchte cake die in de regen achterblijft – waren volgens de componist geen verzinsels, maar letterlijke observaties uit het park in Los Angeles waar het stel vaak samenkwam.
De weg naar een opname was verre van eenvoudig. Toen Webb zijn compositie aanbood aan de groep The Association, voor wie het stuk was bedoeld, werd het geweigerd vanwege de complexe structuur en onorthodoxe tekst. De doorbraak kwam onverwacht door de Ierse acteur Richard Harris. Na een toevallige ontmoeting in Californië en een gezamenlijke reis naar Londen, raakte Harris gefascineerd door het nummer. In december 1967 dook hij de studio in, ondersteund door de befaamde sessiemuzikanten van The Wrecking Crew. Harris, die zichzelf niet als zanger maar als acteur zag, leverde een uiterst emotionele en theatrale vertolking af. Ondanks zijn lengte van ruim zeven minuten en de afwijkende opbouw, werd de single in 1968 uitgebracht op zijn debuutalbum A Tramp Shining en groeide het uit tot een wereldwijde hit, met een tweede plek in de Amerikaanse Billboard Hot 100.
In 1978 blies de ‘Queen of Disco’, Donna Summer, het nummer nieuw leven in met een drastisch andere aanpak. Haar versie verscheen op het album Live and More en transformeerde de ballad tot een grootschalige discomelodie. Waar de versie van Harris nog sterk leunde op zijn dramatische voordracht en het orkestrale arrangement, koos Summer – onder productie van Giorgio Moroder – voor een opzwepende, ritmische benadering die perfect aansloot bij de tijdsgeest. Het bleek een gouden greep: de track bereikte de eerste plaats in de Amerikaanse hitlijsten en bezorgde Summer haar eerste Grammy-nominatie, waarmee ze bewees dat zelfs een omstreden popklassieker als MacArthur Park kon uitgroeien tot een onverwoestbaar disco-icoon.
Ik heb hierover veel bronnen bekeken. Desondanks kan er altijd een fout in staan.
2. My Way — Sid Vicious
Wie aan “My Way” denkt, hoort direct de diepe stem van Frank Sinatra in zijn hoofd. Maar de weg naar dit wereldberoemde volkslied was er een vol Franse melancholie en persoonlijke drama’s, ver verwijderd van het zelfverzekerde “I did it my way” dat we nu kennen. De basis voor deze evergreen werd in 1967 gelegd in Frankrijk door componist Jacques Revaux en zanger Claude François. Het origineel, getiteld “Comme d’habitude” (“Zoals gewoonlijk”), was een intiem, bijna pijnlijk eerlijk chanson over een liefdesrelatie die langzaam verstrikt raakte in de sleur van alledag.
De totstandkoming van “Comme d’habitude” was opvallend moeizaam. Revaux schreef de melodie aanvankelijk als een demo getiteld “For Me”, maar grote namen als Petula Clark en Dalida zagen er niets in. Pas toen Claude François besloot de tekst samen met Gilles Thibaut te herschrijven – waarbij hij zijn eigen recente, pijnlijke breuk met zangeres France Gall als inspiratie gebruikte – viel alles op zijn plek. De tekst veranderde van een algemeen lied over liefdesverdriet in een rauw portret van een stel dat elkaar nog wel kust en liefheeft, maar inmiddels volledig op de automatische piloot leeft. In november 1967 bracht Claude François het nummer uit op zijn eigen label, Disques Flèche.
De transformatie tot wereldhit begon toen de Canadese zanger Paul Anka het Franse lied tijdens een vakantie op de radio hoorde. Geïntrigeerd door de melodie vloog hij naar Parijs om de rechten te verwerven. Anka zag echter iets heel anders in het nummer dan de Franse somberheid. Tijdens een ontmoeting met een op dat moment aangeslagen Frank Sinatra, die aangaf de muziekbusiness de rug te willen toekeren, schreef Anka in één nacht de legendarische Engelse tekst. Hij baseerde zich op Sinatra’s eigen levensstijl: een krachtig, bijna uitdagend relaas van een man die zijn eigen pad bewandelt. Toen Sinatra het in 1969 opnam voor zijn gelijknamige album, was het resultaat direct een icoon, al was het origineel – een lied over een doodbloedende relatie – haast onherkenbaar veranderd in een hymne voor de eeuwige individualist.
Dat dit origineel zo’n rekbaar concept bleek, bewees Sid Vicious eind jaren zeventig. In de punk-mockumentary The Great Rock ‘n’ Roll Swindle (1979) gaf de Sex Pistols-bassist een totaal eigen invulling aan de klassieker. Waar Sinatra de tekst nog met bravoure en elegantie bracht, veranderde Vicious het nummer in een bijtende, chaotische tirade. Met zijn vervormde zang, ruwe uithalen en geïmproviseerde, vulgaire teksten sloopte hij de heroïek die Sinatra aan het nummer had gegeven, waardoor het lied transformeerde tot het ultieme punk-statement van een verloren generatie.
Ik heb hierover veel bronnen bekeken. Desondanks kan er altijd een fout in staan.
3. My World Is Empty Without You — Geo
Wanneer we spreken over de tijdloze klassieker “My World Is Empty Without You”, keren we onvermijdelijk terug naar de gouden jaren van het legendarische Motown-label. Het nummer werd in 1965 opgenomen en op 29 december van dat jaar als single uitgebracht door The Supremes. Achter deze iconische soultrack stond het ongenaakbare schrijvers- en productietrio Holland–Dozier–Holland, die destijds verantwoordelijk waren voor het definiëren van de Motown-sound. Het nummer verscheen later ook op het succesvolle album ‘I Hear a Symphony’ uit 1966.
De totstandkoming van het nummer was diep geworteld in persoonlijke ervaringen. Lamont Dozier onthulde later dat de offers die hij destijds bracht voor zijn carrière als songwriter een zware wissel trokken op zijn privéleven, wat de directe inspiratie vormde voor de sombere, melancholische tekst over de depressie en eenzaamheid die na een relatiebreuk kunnen toeslaan. Muzikaal gezien was de productie opvallend: ondanks de hartverscheurende thematiek kozen de makers voor een opzwepend, ritmisch tempo, een contrast dat typerend was voor de innovatieve aanpak van het trio. Hoewel de single destijds niet de nummer 1-positie bereikte zoals veel van hun andere werk, behaalde het in februari 1966 een respectabele vijfde plek in de Amerikaanse Billboard Hot 100 en bereikte het de tiende plaats in de R&B-hitlijsten. De live-uitvoering van het nummer in ‘The Ed Sullivan Show’ op 20 februari 1966 staat in het collectieve geheugen gegrift als een hoogtepunt van de groep.
De invloed van dit origineel is tot ver buiten de jaren zestig voelbaar. Muziekhistorici wijzen er zelfs op dat de sfeer en structuur van het latere, wereldberoemde “Paint It Black” van The Rolling Stones sterke gelijkenissen vertonen met dit Supremes-meesterwerk. De rauwe emotie en het strakke ritme bleven decennialang artiesten inspireren om de song opnieuw te interpreteren.
Een opvallende toevoeging aan de lange rij vertolkingen is de versie van de Nederlandse artiest Geo. In 1978 bracht George Dijkhuis – voorheen zanger van de band Sympathy – onder deze naam een eigen interpretatie uit als 7-inch single. Waar het origineel van The Supremes de perfecte balans vond tussen barokke pop en soulvolle dramatiek, geeft Geo een eigen, tijdsgebonden draai aan de compositie, waarmee hij laat zien hoe krachtig het fundament van het Holland–Dozier–Holland-nummer ook ruim een decennium later nog altijd was.
Ik heb hierover veel bronnen bekeken. Desondanks kan er altijd een fout in staan.
Foto van MacArthur Park: Wikimedia Commons (publiek domein) (https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Macarthur_Park.jpg)