Jerry Martini is vandaag jarig

Jerry Martini is vandaag jarig

Gerald L. Martini wordt op 1 oktober 1942 geboren in Denver, Colorado. Hij is niet de bekendste naam uit Sly and the Family Stone, maar wel een van de belangrijkste. Het was Jerry Martini die Sly Stone op het idee bracht om een eigen band te beginnen. Zo stond de saxofonist aan de wieg van een groep die de popmuziek voorgoed veranderde.

Martini is al jong een muzikaal talent. Rond zijn twaalfde speelt hij ukelele, accordeon en klarinet. Op zijn dertiende pakt hij de saxofoon op, het instrument dat zijn leven zou bepalen, en twee jaar later speelt hij al in cafés. Hij groeit op met soul, funk en R&B. In de Bay Area van San Francisco leert hij Sylvester Stewart kennen, de latere Sly Stone. Ze spelen samen in plaatselijke bands als Joe Piazza and the Continentals en George and Teddy and the Condors.

Sly Stone werkt halverwege de jaren zestig als dj bij radiostation KSOL en als producer. Martini zoekt hem daar regelmatig op en stelt hem voor om een eigen band te beginnen, met Sly als leider. Zo ontstaat in 1966 in San Francisco Sly and the Family Stone. De bezetting is uniek: Sly en zijn broer Freddie, zus Rose, trompettiste Cynthia Robinson, bassist Larry Graham, drummer Greg Errico en saxofonist Jerry Martini. Het is de eerste grote Amerikaanse band met zowel zwarte als witte muzikanten en zowel mannen als vrouwen. Voor die tijd is dat een statement op zich.

De band mengt funk, soul, rock, gospel en psychedelica tot een eigen geluid. In november 1967 verschijnt Dance to the Music, de eerste single van de groep die de top 10 van de Billboard Hot 100 haalt. Daarna gaat het snel. Everyday People, een pleidooi voor gelijkwaardigheid, staat begin 1969 op 1 in Amerika. Het album Stand! uit 1969 geldt als het artistieke hoogtepunt van de groep. Later volgen nog twee nummer 1-hits: Thank You (Falettinme Be Mice Elf Agin) en Family Affair.

Een van de grote momenten uit Martini's carrière is het optreden op Woodstock in augustus 1969. Terugkijkend moest hij er vooral om lachen: "het was zo'n enorme puinhoop en iedereen was zo high". Maar toen de band na zes uur wachten eindelijk het podium op mocht, kreeg hij kippenvel van de reactie van het enorme publiek. Hun optreden, met I Want to Take You Higher als hoogtepunt, geldt als een van de legendarische momenten van het festival.

De muziek van Sly and the Family Stone werd volgens Martini op zowel soul- als popzenders gedraaid, en bereikte zo een breed publiek. De invloed van de groep is enorm. Muziekcriticus Joel Selvin schreef zelfs dat er twee soorten zwarte muziek bestaan: die van vóór Sly Stone en die van erna. Van Prince en Michael Jackson tot Miles Davis en talloze hiphopartiesten: allemaal lieten ze zich door de groep inspireren.

Door drugsproblemen en interne spanningen valt de band begin jaren zeventig langzaam uit elkaar. In 1975 is het voorbij. Martini blijft actief. Hij speelt op solowerk van Sly Stone en werkt samen met Graham Central Station, de band van oud-bandgenoot Larry Graham. Eind jaren zeventig speelt hij in de band Rubicon. In de loop der jaren staat hij op het podium met grootheden als Carlos Santana, Herbie Hancock, Miles Davis, Prince en Jerry Garcia.

In 1993 wordt Sly and the Family Stone opgenomen in de Rock and Roll Hall of Fame, met Martini als een van de oprichters. Sinds het midden van de jaren 2000 trekt hij met The Family Stone langs de podia, om de muziek van de groep live te laten horen. Op zijn 77ste zei hij dat hij wilde blijven spelen "tot ik erbij neerval".

De afgelopen jaren kwam het verhaal van de groep opnieuw in de schijnwerpers. In januari 2025 ging op het Sundance Film Festival de documentaire Sly Lives! (aka The Burden of Black Genius) van Questlove in première, en Martini was daarbij aanwezig. Op 9 juni 2025 overleed Sly Stone op 82-jarige leeftijd. Daarmee is Martini een van de laatste levende getuigen van de begindagen van de band.

Vandaag wordt Jerry Martini 84. Hij stond niet in de spotlights zoals Sly Stone, maar zonder zijn idee had Sly and the Family Stone misschien nooit bestaan. Dance to the Music, Everyday People en I Want to Take You Higher klinken nog altijd, met zijn saxofoon erbij.

Foto: Wikimedia Commons (publiek domein)