Mahalia Jackson zou vandaag 115 jaar zijn geworden
Mahalia Jackson zou maandag 115 jaar zijn geworden
Van New Orleans naar Chicago
Op maandag 26 oktober zou Mahalia Jackson 115 jaar zijn geworden. De zangerin die de wereld leerde kennen als 'The Queen of Gospel' werd in 1911 geboren in New Orleans, de stad van jazz, blues en kerkmuziek. Jackson groeide op in armoede en zong al als kind in de kerk. Seculiere muziek mocht thuis eigenlijk niet, maar de platen van blueszangeres Bessie Smith maakten diepe indruk op haar. Die combinatie, de vurige zang uit de kerk en de rauwe expressie van de blues, zou later haar handelsmerk worden.
Als tiener vertrok ze naar Chicago, waar ze zich aansloot bij een kerkkoor en al snel opviel door haar enorme, warme stem. Daar ontmoette ze Thomas A. Dorsey, de bluesmuzikant die zich had toegelegd op gospel en inmiddels geldt als de vader van het genre. Dorsey werd haar mentor. Samen verkochten ze bladmuziek op straathoeken in Chicago en jarenlang begeleidde hij haar op piano tijdens optredens.
De doorbraak
De grote doorbraak kwam in 1947 met 'Move On Up a Little Higher'. Het nummer werd een ongekend succes voor een gospelplaat: er gingen zo'n twee miljoen exemplaren van over de toonbank en het bereikte de tweede plaats in de Billboard-lijst. Jackson was in één klap een nationale ster.
In 1952 maakte ze haar eerste televisieoptreden bij Ed Sullivan en in datzelfde jaar volgde haar eerste tournee door Europa. Twee jaar later tekende ze bij Columbia Records, als eerste gospelartiest op dat label. Daarmee bereikte ze een veel groter publiek. Ze trad op in Carnegie Hall, werkte samen met Duke Ellington op diens album 'Black, Brown and Beige' en schitterde in 1958 op het Newport Jazz Festival, een optreden dat werd vastgelegd in de beroemde concertfilm 'Jazz on a Summer's Day'.
Ook in Nederland stond ze op het podium. Tijdens haar Europese tournee van 1964 deed ze Utrecht aan, waar het enthousiasme zo groot was dat ze verzuchtte dat ze zich net de Beatles voelde.
Stem van de burgerrechtenbeweging
Jackson was meer dan een zangeres. Ze was nauw betrokken bij de Amerikaanse burgerrechtenbeweging en raakte bevriend met dominee Martin Luther King. Op 28 augustus 1963 zong ze tijdens de Mars op Washington op zijn verzoek 'I've Been 'Buked and I've Been Scorned'. Daarna gebeurde iets historisch: terwijl King zijn toespraak hield, riep Jackson vanaf haar plek achter hem: "Tell 'em about the dream, Martin!" King liet zijn voorbereide tekst los en sprak de woorden die wereldberoemd zouden worden: "I have a dream." Toen King in 1968 werd vermoord, zong Jackson op zijn begrafenis 'Take My Hand, Precious Lord', een van de meest aangrijpende optredens uit haar loopbaan.
Prijzen en erkenning
Jackson won tijdens haar leven twee Grammy Awards, voor 'Everytime I Feel the Spirit' en 'Great Songs of Love and Faith'. In 1961 zong ze bovendien het Amerikaanse volkslied op het inauguratiebal van president John F. Kennedy. Ze overleed op 27 januari 1972 op 60-jarige leeftijd. Kort daarna ontving ze postuum een Grammy Lifetime Achievement Award en in 1976 volgde nog een Grammy voor 'How I Got Over'. In 1997 werd ze opgenomen in de Rock and Roll Hall of Fame, in de categorie Early Influence.
Een blijvende erfenis
Haar invloed is tot op de dag van vandaag hoorbaar. Aretha Franklin bestudeerde haar al als kind en zong op Jacksons begrafenis hetzelfde 'Take My Hand, Precious Lord'. Zangeres Ledisi speelde haar in de film 'Selma' en kreeg later de hoofdrol in de biopic 'Remember Me: The Mahalia Jackson Story'. Bijna 115 jaar na haar geboorte geldt Mahalia Jackson nog altijd als de stem die gospel naar de grote podia van de wereld bracht en die een cruciale rol speelde in een van de belangrijkste momenten uit de twintigste eeuw.