Jane Birkin overleed op deze dag in 2023

Op 16 juli 2023 overleed Jane Birkin op 76-jarige leeftijd in haar woning in Parijs. De Brits-Franse zangeres, actrice en stijlicoon werd door haar persoonlijk verpleegster dood aangetroffen; volgens Franse media was ze op dat moment vermoedelijk al enkele dagen overleden. Met haar dood verloor de muziek- en filmwereld een van de meest herkenbare stemmen en gezichten van de twintigste eeuw.

Van Londense actrice tot Franse muze

Jane Mallory Birkin werd op 14 december 1946 geboren in de Londense wijk Marylebone, als dochter van actrice Judy Campbell en marineofficier David Birkin. Ze begon haar carrière als actrice in de jaren zestig en werd in 1966 internationaal bekend met een rol in de spraakmakende film “Blowup” van regisseur Michelangelo Antonioni. Van 1965 tot 1968 was ze getrouwd met componist John Barry, met wie ze dochter Kate Barry kreeg, die zelf fotografe werd en in 2013 overleed.

In 1969 verhuisde Birkin naar Frankrijk voor een auditie voor de film “Slogan”, waarin ze de achttien jaar oudere Serge Gainsbourg als tegenspeler trof. Op de set ontstond een romance die uitgroeide tot een van de bekendste koppels uit de Franse cultuurgeschiedenis.

Wereldhit met “Je t’aime… moi non plus”

Nog datzelfde jaar namen Birkin en Gainsbourg het duet “Je t’aime… moi non plus” op, een nummer dat oorspronkelijk was opgenomen met Brigitte Bardot, die publicatie destijds tegenhield. Het expliciet erotische nummer werd in meerdere landen verboden en door het Vaticaan veroordeeld, maar groeide desondanks uit tot een wereldwijde hit met meer dan zes miljoen verkochte exemplaren — de grootste hit uit Gainsbourgs carrière. Het nummer stond tot 2013 genoteerd in de Nederlandse Top 2000.

Birkin en Gainsbourg kregen in 1971 samen dochter Charlotte Gainsbourg, die eveneens actrice werd. Het stel bleef tot 1980 samen; hun relatie en gezamenlijke muziek bleven decennialang cultureel invloedrijk.

Stijlicoon en naamgeefster van de Birkin-tas

Naast haar werk als zangeres en actrice groeide Jane Birkin uit tot een internationaal mode-icoon, bekend om haar moeiteloze, chique stijl van witte sneakers, een wit T-shirt en spijkerbroek. In 1984 ontmoette ze tijdens een vlucht van Parijs naar Londen Jean-Louis Dumas, destijds directeur van modehuis Hermès. Ze klaagde dat ze geen geschikte tas kon vinden voor een jonge moeder, wat Hermès ertoe bracht een nieuw model te ontwerpen en naar haar te vernoemen: de wereldberoemde Birkin-tas.

Maatschappelijke betrokkenheid en latere jaren

Na het overlijden van Serge Gainsbourg in 1991 zette Birkin zich in voor diverse goede doelen en zong ze voor Amnesty International. Ze nam deel aan humanitaire missies naar onder meer Palestina en Sarajevo, en mengde zich actief in het maatschappelijke debat, van de strijd tegen de doodstraf tot de legalisering van abortus. Van 1980 tot 1991 had ze een relatie met filmregisseur Jacques Doillon, met wie ze in 1982 haar derde dochter Lou Doillon kreeg, die later eveneens actrice, model en muzikant werd.

In 2002 werd bij Birkin leukemie vastgesteld, waarvoor ze behandeld werd. In 2021 kreeg ze een beroerte. Ondanks haar tanende gezondheid bleef ze actief: in 2020 bracht ze nog een nieuw album uit, al moest ze de laatste maanden voor haar overlijden verschillende optredens afzeggen.

Een blijvende erfenis

Jane Birkins invloed reikte ver voorbij de muziek. Haar dochter Charlotte Gainsbourg debuteerde in 2021 als filmregisseur met “Jane by Charlotte”, een intiem portret van haar moeder waarin ook Birkins kleindochter Jo Attal een rol speelt. Met haar overlijden op 16 juli 2023 kwam een einde aan een carrière die zich uitstrekte over meer dan zestig jaar, van de Londense filmwereld van de jaren zestig tot de Parijse cultuur waarin ze uiteindelijk haar thuis vond. Haar stem, stijl en de tas die haar naam draagt, blijven wereldwijd voortleven.