Lewie Steinberg (Booker T. & the M.G.’s) is overleden

Een groot verlies voor de muziekwereld

De muziekwereld staat vandaag stil bij het verlies van een van de meest invloedrijke, maar soms ook onbezongen pioniers van de Memphis soul. Lewie Steinberg, de originele bassist van de legendarische instrumentale groep Booker T. & the M.G.’s, heeft zijn laatste baslijn gespeeld. Hij is vandaag op 21 juli 2016 overleden. De muzikant is op 82-jarige leeftijd in zijn geboorteplaats Memphis, Tennessee, overleden aan de gevolgen van kanker. Hoewel hij de schijnwerpers later in zijn carrière overliet aan anderen, blijft zijn bijdrage aan de popmuziek monumentaal. Met zijn strakke, diepe grooves legde hij de basis voor een geluid dat de soulmuziek voorgoed zou transformeren. Zijn overlijden markeert het weemoedige einde van een tijdperk waarin de fundamenten van de moderne ritmesectie werden gegoten. Voor de redactie van Pop Magazine is dit een moment om stil te staan bij een man wiens baslijnen de soundtrack vormden van een hele generatie en die vandaag de dag nog altijd resoneren in de harten van muziekliefhebbers wereldwijd.

De geboorte van de Stax-sound en Green Onions

Steinberg trad in 1962 toe tot de formatie die al snel geschiedenis zou schrijven als Booker T. & the M.G.’s, de legendarische huisband van het invloedrijke platenlabel Stax Records. Samen met organist Booker T. Jones, gitarist Steve Cropper en drummer Al Jackson Jr. vormde hij een van de eerste en meest succesvolle raciaal geïntegreerde bands in een destijds nog diep gesegregeerd Amerika. Zijn absolute doorbraak en meest memorabele wapenfeit kwam al snel met de release van de instrumentale wereldhit ‘Green Onions’ in 1962. Steinberg was niet alleen de bassist op deze iconische track en de evenzo sterke B-kant ‘Behave Yourself’, maar hij wordt ook officieel gecrediteerd als co-auteur van het nummer. Oorspronkelijk bedacht de band de titel ‘Funky Onions’, maar omdat dit destijds door de platenbazen als te gewaagd werd beschouwd, werd het uiteindelijk ‘Green Onions’. Steinbergs dwingende, pompende baslijn op dit nummer legde de onverwoestbare fundering waarop Steve Croppers gitaar en Booker T.’s orgel konden schitteren. Het gelijknamige album Green Onions, dat datzelfde jaar verscheen, geldt nog altijd als een van de belangrijkste en meest invloedrijke instrumentale soulplaten aller tijden.

De onmisbare ruggengraat in de studio

Naast het succes onder hun eigen naam, fungeerden Steinberg en zijn bandgenoten als de motor achter talloze andere grote hits van Stax Records. In de studio was hij de ritmische ruggengraat voor soullegendes als Otis Redding, voor wie hij onder andere de baspartijen inspeelde op het legendarische debuutalbum Pain in My Heart uit 1964. Ook begeleidde hij met zijn karakteristieke sound artiesten als Rufus Thomas, Carla Thomas en Sam & Dave. Steinbergs unieke gevoel voor timing en melodie was geen toeval; hij stamde uit een buitengewoon muzikale familie in Memphis en was de veertiende van maar liefst vijftien kinderen. Zijn vader, Milton Gus Steinberg, speelde destijds piano met de legendarische ‘Father of the Blues’ W.C. Handy. Lewie begon zijn muzikale reis op de trompet, een instrument dat hij ook bespeelde in een U.S. Army-band tijdens zijn militaire diensttijd. Pas later, toen hij ging spelen in de band van zijn broer Luther, stapte hij definitief over op de basgitaar. Die overstap bleek achteraf een beslissende factor voor de ontwikkeling van de Memphis soul.

Erkenning en een bescheiden pensioen

Ondanks zijn enorme aandeel in het vroege succes en de artistieke vorming van de groep, besloot Steinberg in 1965 Booker T. & the M.G.’s te verlaten. Hij nam nog wel deel aan de opnames van het gewaardeerde tweede album Soul Dressing uit 1965, waarna hij werd vervangen door Donald ‘Duck’ Dunn. Na zijn vertrek uit de muziekindustrie koos Steinberg voor een opmerkelijk nuchter en bescheiden pad: hij ging aan de slag bij de United Paint Company in Memphis. Tot aan zijn pensioen werkte hij daar aan het nauwkeurig ontwikkelen van complexe verfrecepten voor grote bouw- en renovatieprojecten. Toch raakte zijn muzikale nalatenschap nooit in de vergetelheid. In 1992 werd Steinberg, samen met de andere leden van Booker T. & the M.G.’s, definitief opgenomen in de prestigieuze Rock and Roll Hall of Fame. De ultieme koninklijke waardering volgde in 2007, toen de band werd geëerd met een Grammy Lifetime Achievement Award voor hun grensverleggende en blijvende bijdrage aan de wereldwijde muziekindustrie. In 2010 kreeg hij tevens een welverdiende Brass Note op de legendarische Beale Street Walk of Fame in Memphis.

Een blijvende en diepe muzikale erfenis

Hoewel Lewie Steinberg in de latere decennia vaak buiten de spotlights opereerde, is zijn invloed op generaties bassisten na hem nauwelijks te overschatten. Zijn minimalistische, doch uiterst effectieve en dragende speelstijl liet zien dat een baspartij geen overbodige franjes nodig heeft om een nummer onvergetelijk te maken. Met slechts een handvol perfect geplaatste noten wist hij een dynamiek en diepte te creëren die tot op de dag van vandaag door producers, hiphopartiesten en muzikanten over de hele wereld wordt bestudeerd, gecoverd en gesampled. Steinbergs vroege werk vormt de absolute blauwdruk van de iconische ‘Southern soul groove’. Pop Magazine herdenkt vandaag een bescheiden gigant wiens ritmes voor altijd verankerd zullen blijven in het collectieve muzikale geheugen. Onze gedachten en diepste medeleven gaan uit naar zijn kinderen, familieleden, vrienden en de talloze fans die hij met zijn tijdloze muziek en onvergetelijke groove heeft geraakt. Rust in vrede, Lewie; jouw baslijnen blijven voor altijd doorzingen.