Barry Ryan is overleden

Barry Ryan is overleden

Op 28 september 2021 overlijdt Barry Ryan, 72 jaar oud. Hij wordt geboren als Barry Sapherson en blijft voor altijd verbonden aan Eloise. Dat is een van de meest bombastische en onvergetelijke popsingles van de jaren zestig: ruim vijf minuten orkestraal drama, gedragen door zijn hoge, dramatische stem. Vandaag is het precies vijf jaar geleden dat hij stierf.

Barry wordt geboren op 24 oktober 1948 in het Engelse Leeds, samen met zijn tweelingbroer Paul. Muziek krijgen ze van huis uit mee. Hun moeder is de populaire Britse zangeres Marion Ryan en hun vader, Fred Sapherson, is antiekhandelaar. Al op jonge leeftijd staan de broers samen op het podium. In 1965 tekent het duo Paul & Barry Ryan een contract bij Decca Records. Binnen twee jaar hebben ze acht singles in de Britse top 50 gezet. Don't Bring Me Your Heartaches bereikt in 1965 plaats 13 en I Love Her een jaar later plaats 17.

De aandacht die bij dat succes hoort, valt Paul zwaar. De broers besluiten het anders aan te pakken: Paul trekt zich terug van het podium en gaat liedjes schrijven, en Barry zingt ze. Die taakverdeling levert in 1968 een wereldhit op. Paul schrijft Eloise naar verluidt in drie dagen, nadat hij op een feest Richard Harris' uitvoering van MacArthur Park heeft gehoord. Het nummer wordt opgenomen in de IBC Studios in Londen. Onder de sessiemuzikanten zitten Jimmy Page en John Paul Jones, die kort daarna Led Zeppelin oprichten. Paul produceert zelf en maakt er een barokke, bijna symfonische popsingle van, vol tempowisselingen en orkestrale uitbarstingen.

Eloise verschijnt op 4 oktober 1968 bij MGM Records en wordt een enorm succes. In Groot-Brittannië komt de single tot plaats 2 in de officiële hitlijst, terwijl de muziekbladen NME en Melody Maker hem wel op 1 zetten. In onder meer Duitsland, Oostenrijk, Zwitserland, België, Italië en Australië gaat het nummer naar de eerste plaats. Wereldwijd worden er miljoenen exemplaren van verkocht.

In Nederland slaat Eloise net zo hard aan. Vanaf 7 december 1968 staat de single op 1 in de Nederlandse Top 40, volgens verschillende bronnen vier weken lang. Ook de opvolger is hier een hit. Love Is Love, opnieuw geschreven door Paul, verschijnt in februari 1969 en haalt plaats 8 in de Top 40 en plaats 7 in de Single Top 100. Vooral in continentaal Europa blijft Barry Ryan daarna een graag geziene artiest.

In 1969 krijgt zijn carrière een flinke klap. Tijdens een studio-opname in München raakt hij ernstig gewond bij een brand. Begin april 1969 wordt hij naar Engeland teruggevlogen, met zijn gezicht, armen en handen in het verband. Zijn moeder Marion reist met hem mee en op het vliegveld wacht zijn broer Paul hen op. Blijvende littekens houdt Barry er niet aan over, maar het ongeluk laat wel psychologisch sporen na.

Toch blijft hij singles uitbrengen, zoals The Hunt (1969). Met Red Man komt hij in 1971 tot plaats 2 in Frankrijk. Vooral in Duitsland blijft hij populair en hij neemt er ook Duitstalig materiaal op. Halverwege de jaren zeventig neemt hij grotendeels afscheid van de muziek. Daarmee begint een opvallende tweede carrière: vanaf eind jaren zeventig werkt hij als mode- en portretfotograaf, onder meer voor de Italiaanse Vogue. In 1994 koopt de National Portrait Gallery in Londen zes van zijn fotoportretten voor de vaste collectie.

Ook zijn privéleven trekt aandacht. Van 1976 tot 1980 is hij getrouwd met prinses Miriam, een dochter van sultan Ibrahim van Johor in Maleisië. In 1995 trouwt hij met Christine Goodliff, met wie hij twee kinderen krijgt: Jack en Sophia. Halverwege de jaren tachtig laten Barry en Paul zich allebei behandelen voor hun verslaving. Barry blijft daarna nuchter. Op 29 november 1992 overlijdt Paul op 44-jarige leeftijd aan longkanker. Barry blijft Eloise zingen, ook als eerbetoon aan de broer die het schreef, en maakt later een fotoboek ter nagedachtenis aan hem.

Af en toe keert Barry Ryan terug op het podium, onder meer in 2003 voor de Solid Silver '60s Tour in Groot-Brittannië. Intussen leidt Eloise een eigen leven. De punkband The Damned haalt er in 1986 plaats 3 mee in Engeland. De Spaanse zanger Tino Casal maakt er in 1988 een technopopversie van die in Spanje op 1 komt. Helmut Lotti zet het nummer later ook op zijn repertoire. Barry Ryan vertelde zelf graag dat Eloise invloed had op het besluit van Freddie Mercury om Bohemian Rhapsody uit te brengen, een ander epos van meer dan vijf minuten.

Barry Ryan overlijdt op 28 september 2021 aan complicaties van een longaandoening, na een langere ziekte. Zijn vriend Cat Stevens, tegenwoordig Yusuf Islam, maakt het nieuws bekend. Met hem verdwijnt een van de opvallendste stemmen uit de late jaren zestig. Eloise liet zien hoe groots en theatraal een popsingle kon zijn.

Foto: Stefan Brending (2eight), via Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0 de)